Web siteniz yapay zeka tarafından öneriliyor mu, nasıl önerilir?

Bir müşteri adayı artık her zaman arama kutusuna gitmiyor. “Konya’da anlaşmalı boşanma için hangi avukata gitmeliyim” diye yazıyor ve karşısına on mavi link değil, tek bir cevap geliyor. O cevapta iki üç isim geçiyor. Sorunun tamamı şu: o isimlerden biri siz misiniz, değilseniz ne yaparsınız? Aşağıda bu cevapların nasıl kurulduğunu, sektörde satılan çözümlerin hangisinin gerçekten çalıştığını ve kendi işletmenizi nasıl test edeceğinizi anlatıyoruz.

Önce şunu netleştirelim

Yapay zeka görünürlüğü, SEO’nun yerine geçen yeni bir iş kalemi değil. Bu modeller cevabı boşluktan üretmiyor; büyük ölçüde arama sonuçlarından ve web’de sizin hakkınızda yazılanlardan besleniyorlar. Yani Google’da bulunamayan bir işletme, yapay zekanın cevabında da bulunmaz. İyi haber şu: yıllardır doğru bilinen işlerin çoğu burada da işe yarıyor. Kötü haber ise sektörün bu konuyu ayrı bir paket olarak fiyatlandırmaya başlamış olması.

Türkiye’de tam olarak ne değişti

Google, Gemini 3 ile çalışan AI Modu ve AI Bakışı özelliklerini 18 Şubat 2026’da Türkiye’de kullanıma açtı. Yani arama sonucu sayfasının en üstünde, klasik sonuçların önünde bir özet cevap duruyor. Aynı dönemde ChatGPT, Gemini, Perplexity ve Claude gibi asistanlara doğrudan soru sormak sıradanlaştı.

Bunun pratikteki tek somut sonucu şu: soruların kendisi uzadı. İnsanlar eskiden “Konya diş kliniği” yazıyordu, şimdi “yirmi yaş dişim ağrıyor, Konya’da aynı gün bakabilecek bir klinik var mı” diye yazıyor. Kısa anahtar kelimelere göre kurulmuş bir site bu soruya cevap veremez, çünkü sitede o cümlenin karşılığı yoktur.

Yapay zeka bir işletmeyi neye göre seçiyor

İki ayrı kaynaktan besleniyor. Birincisi modelin eğitildiği veri, ki bu genellikle aylar öncesine ait ve sizin küçük işletmenizi büyük ihtimalle içermiyor. İkincisi ve asıl önemlisi, soru sorulduğu anda web’de yapılan canlı arama. Model o anda birkaç sayfa açıyor, okuyor ve cevabı bunlardan kuruyor.

Buradan çıkan sonuç önemli: cevabın kaynağı sadece sizin siteniz değil. Google İşletme Profiliniz, sektör dizinleri, meslek odası veya baro sayfaları, yerel haberler, forumlar ve müşteri yorumları da o cevaba giriyor. Sitenizde yazdığınız şey ile başka yerlerde görünen bilgi çelişiyorsa model ikisinin arasında kalıyor ve genelde daha tutarlı görünen rakibinizi yazıyor.

llms.txt meselesi: para vermeden önce okuyun

Son bir yıldır “yapay zeka görünürlüğü” paketlerinin merkezine konan şey llms.txt adında bir dosya. Fikir mantıklı görünüyor: robots.txt gibi sitenizin köküne bir dosya koyuyorsunuz, içine en önemli sayfalarınızı ve markanızı tarif ediyorsunuz, yapay zeka da bunu okuyup sizi doğru anlatıyor. Sorun şu ki bunu okuyan neredeyse kimse yok.

• Google, 15 Haziran 2026’da yapay zeka optimizasyonu rehberine llms.txt dosyasının Google Arama için gerekli olmadığı notunu ekledi.
• Google’dan John Mueller bu dosyayı, yıllar önce terk edilmiş keywords meta etiketine benzetti: site sahibinin sitesi hakkındaki kendi iddiası, doğrulanmış bir bilgi değil.
• OpenAI’ın tarayıcı yönetimi için önerdiği dosya hâlâ robots.txt.
• Ahrefs’in Mayıs 2026 taramasında, yayınlanmış llms.txt dosyalarının yüzde 97’si hiçbir yapay zeka isteği almamış. Yani dosya duruyor ama kimse uğramıyor.

Dosyanın zararı yok, koymak isterseniz koyun, on dakikalık iştir. Ama bugün itibarıyla bunun için ayrı bir bedel ödemeyin ve tek başına koyduğunuzda görünürlüğünüzün artmasını beklemeyin. Şu an için gerçek faydası, sitenizde randevu alma veya belge bulma gibi işler yapan otonom ajanlara düzenli bir harita sunmak.

Gerçekten işe yarayan yedi şey

1. 1Sitenizde net bir kimlik cümlesi olsun. Kim olduğunuz, hangi şehirde çalıştığınız ve tam olarak ne yaptığınız, ana sayfanın üst kısmında düz bir cümleyle yazsın. Modelin alıntılayabileceği ilk şey budur. “Çözüm ortağınız” gibi cümleler bu işi görmez.
2. 2Soruları başlık, cevapları paragraf yapın. Müşterinizin gerçekten sorduğu cümleyi başlığa yazın, hemen altındaki ilk paragrafta cevabı tek başına anlaşılır biçimde verin. Modeller sayfayı baştan sona okuyup yorumlamaz, alıntılanmaya hazır parçaları alır.
3. 3İşletme bilgileriniz her yerde birebir aynı olsun. İsim, adres, telefon ve çalışma saatleri; sitede, Google İşletme Profilinde ve girdiğiniz dizinlerde aynı yazılsın. Tutarsızlık, modelin sizden emin olamamasının en yaygın sebebi.
4. 4Yapılandırılmış veri ekleyin. Sayfanın kaynağına, işletme türünüzü ve iletişim bilgilerinizi makinenin okuyabileceği biçimde gömen JSON-LD işaretlemesi koyulur. Bu, ziyaretçiye görünmez ama sizi tarif eden bilgiyi tahmine bırakmaz.
5. 5Kendi siteniz dışında da geçin. Baro veya oda kayıtları, sektör dizinleri, yerel haberler, gerçek müşteri yorumları. Model sizi tek bir yerde görüyorsa temkinli davranır, üç ayrı yerde görüyorsa cevabına yazar.
6. 6Yapay zeka tarayıcılarını kazara engellemeyin. Bazı hazır site altyapıları ve güvenlik eklentileri, robots.txt üzerinden yapay zeka botlarını varsayılan olarak kapatıyor. İçeriğinizin kullanılmasını istemiyorsanız bu bilinçli bir tercih olabilir; ama önerilmek istiyorsanız kapıyı kendi elinizle kapatmış olursunuz. Sitenizin robots.txt dosyasını bir açıp bakın.
7. 7Sayfa hızlı ve metin okunabilir olsun. Fiyat listesini, hizmet açıklamasını veya iletişim bilgisini görselin içine gömmeyin. Görselin içindeki yazı, o cevabı kuran sistem için orada yok demektir.

Listeye dikkat ederseniz altı madde zaten iyi bir sitenin ve düzgün bir yerel görünürlük çalışmasının parçası. Yeni olan tek şey, bunları yapmamanın maliyetinin artmış olması.

Kendinizi 10 dakikada test edin

1. 1ChatGPT’ye ve Gemini’ye, bir müşterinizin soracağı gibi sorun: “[şehir]’de [hizmetiniz] için kime gitmeliyim”. Marka adınızı sormayın, o zaman zaten bulur.
2. 2Cevapta hangi isimler geçiyor, hangi kaynaklar gösteriliyor, not alın. Rakipleriniz çıkıyorsa o kaynakların hangileri olduğuna bakın; sizin eksiğiniz genelde tam olarak orada.
3. 3Şimdi doğrudan sorun: “[işletme adınız] ne iş yapıyor”. Gelen cevaptaki hataları işaretleyin. Yanlış şehir, eski telefon, artık vermediğiniz bir hizmet gibi.
4. 4Son olarak Google’da aynı soruyu arayın ve en üstteki AI Bakışı özetine bakın. Orada gösterilen kaynaklar, bugün sizin rekabet ettiğiniz sayfalar.

Bunu ne kadar ciddiye almalısınız

Dürüst cevap: Türkiye’de yerel bir işletme veya serbest meslek sahibi için müşterinin geldiği ana kanal hâlâ Google araması ve haritalar. Yapay zeka cevapları bugün bunun yerine geçmiş değil. Dolayısıyla bu konu, bütçenizi yeniden kurmanız gereken bir yatırım değil, bir hijyen meselesi.

Ama yön belli. Bu yazıdaki maddeleri yapmak size ayrıca bir maliyet çıkarmıyor, çünkü hepsi zaten arama motorunda da işinize yarıyor. Sitenizin teknik tarafında eksik varsa önce onu kapatın; güvenli değil uyarısı alan bir site, hiçbir sistemin güvenle önerdiği bir kaynak değildir.

Kısa kontrol listesi

• Ana sayfanızda kim olduğunuzu ve nerede çalıştığınızı söyleyen düz bir cümle var mı?
• Müşterinizin sorduğu sorular sitenizde başlık olarak geçiyor mu?
• İsim, adres ve telefonunuz sitede ve Google İşletme Profilinde birebir aynı mı?
• Sayfalarınızda yapılandırılmış veri işaretlemesi var mı?
• robots.txt dosyanız yapay zeka tarayıcılarını engelliyor mu, kontrol ettiniz mi?
• Fiyat, hizmet veya iletişim bilgisi görselin içine gömülü mü?
• Kendi işletmenizi bir asistana sorduğunuzda gelen cevap doğru mu?

Yedi sorunun cevabı tamamsa bu konuda yapılacak fazla bir şey kalmamıştır. Takıldığınız yer varsa, büyük ihtimalle siteyi baştan yapmayı değil, mevcut sayfaları düzeltmeyi gerektiren bir iştir.